Praktyczne porady dla matek i ojców. Przeczytaj, co powinni wiedzieć rodzice o zdrowiu dziecka.

SKÓROŻARŁOCZEK SKRYTY I PRZYJACIELE

Roztocze w kurzu, czyli

SKÓROŻARŁOCZEK SKRYTY I PRZYJACIELE

Pojawienie się kataru, kichania, świądu lub niedrożności nosa w czasie zamiatania, odkurzania czy przebywania w pomieszczeniach bardzo zakurzonych może sugerować nadwrażliwość na alergeny roztoczy kurzu domowego. Przewlekłe poranne blokady nosa, bez przeziębienia, również mogą być powiązane z alergią, szczególnie u osób z fenotypem atopowym.

Takie reakcje na KURZ wywołują ROZTOCZE, które błędnie nazywane są roztoczami. RoztoczA to rośliny cudzożywne. RoztoczE zaś, to drobne pajęczaki, znacznie mniejsze od milimetra, więc niewidoczne gołym okiem. Są najważniejszymi i najgroźniejszymi alergenami dla nosa. Mają właściwości proteaz, czyli enzymów, które niszczą połączenia międzykomórkowe, przez co mają ułatwioną penetrację w obręb błon śluzowych.

Roztocze mogą wywoływać nie tylko alergiczny nieżyt nosa, lecz także zapalenie spojówek czy astmę i nasilać atopowe zapalenie skóry.

Występują w różnych środowiskach, także w kurzu naszych domów. Uwielbiają bytowanie w materacach, pościeli, dywanach, zasłonach, meblach tapicerowanych, a nawet w zabawkach pluszowych. W kurzu domowym, poza tytułowym bohaterem(Dermatophagoides pteronissinus), najczęściej można spotkać roztocza mączne (Dermatophagoides farinae). Są też inni „przyjaciele”. Znamy około 45 tysięcy gatunków roztoczy.

Głównym pożywieniem dla roztoczy kurzu domowego jest złuszczony naskórek ludzki i zwierzęcy.

Roztocze lubią dużą wilgotność powietrza (70–80%) i temperaturę powyżej 20°C. Giną, jeśli powietrze jest bardzo zimne lub gorące. Większość z nich nie przeżywa 6 godzin w temperaturze niższej od –20°C. Podobny efekt nastąpi po 5 minutach gotowania w temperaturze powyżej 70°C lub po godzinie w temperaturze 60°C.

Stężenie roztoczy w kurzu domowym znacznie się zmniejsza w okresie grzewczym, gdy wilgotność powietrza wewnątrz pomieszczeń mieszkalnych jest niska (do 30%). Niestety, nie jest to optymalna wilgotność dla ludzi. W starych, zawilgoconych domach ogrzewanych piecami wilgotność też nie jest dobra, roztoczy zaś jest bardzo dużo.

Nagromadzenie alergenów roztoczy w kurzu domowym jest największe w okresie jesienno-zimowym i wtedy najsilniejsze są objawy alergicznego nieżytu nosa. Tym bardziej że częste infekcje ułatwiają penetracje alergenów przez jego śluzówki. 

Optymalne mieszkanie dla osób uczulonych na roztocze to miejsce bez grubych zasłon, dywanów i tapicerowanych mebli, z cienkimi firankami z tworzyw sztucznych, gładkimi, dającymi się ścierać na mokro meblami oraz podłogą z łatwo zmywalnego materiału (np. polakierowany parkiet lub płytki). Ubrania i książki najlepiej przechowywać w zamkniętych szafach.

Wyeliminowanie kurzu domowego nie jest możliwe. Ograniczanie ekspozycji na alergen roztoczy jest trudne, ale możliwe.

Niestety, żadna pojedyncza metoda usuwania roztoczy nie jest wystarczająco skuteczna, aby zredukować objawy alergicznego nieżytu nosa. Jedynie ochrona kompleksowa, czyli walka na wszystkich frontach, daje szanse na zmniejszenie dolegliwości.

Stężenie alergenów roztoczy kurzu domowego może zmniejszyć:

– stosowanie tzw. pościeli barierowej, wykonanej z tkanin syntetycznych, nieprzepuszczających roztoczy i alergenów;

– codziennie wietrzenie sypialni oraz niezasłanego łóżka, materaca, koców i pościeli;

– okresowe wietrzenie pościeli i materaców na zewnątrz, gdy nie pada śnieg i nie ma dużego zanieczyszczenia smogiem, oraz wymrażanie maskotek czy innych drobnych przedmiotów w zamrażarce;

– częste (najlepiej codzienne) sprzątanie pokoju, materaców do spania i pościeli odkurzaczem z filtrem wysokiej efektywności (HEPA);

– pranie pościeli, poduszek, koców, pluszowych zabawek w temperaturze powyżej 60°C;

– stosowanie środków roztoczobójczych (akarycydów) raz w miesiącu.


Należy pamiętać, że leczenie farmakologiczne oparte na lekach przeciwhistaminowych i donosowych sterydach istotnie redukuje objawy alergii. Z obecnie dostępnych metod redukcji objawów alergicznego nieżytu nosa z powodu kurzu najskuteczniejsza jest immunoterapia swoista, czyli odczulanie.

O mnie

Marek Pleskot

Jestem pediatrą od ponad 30 lat. Przez 14 lat uczyłem studentów i specjalizujących się lekarzy w Warszawskiej Akademii Medycznej, od 22 lat prowadzę gabinet pediatryczny w Podkowie Leśnej. Wiem o co pytają rodzice i wiem czego zwykle nie zdążą wytłumaczyć inni lekarze.

Popularne porady

Chorowanie obowiązkowe?

Dzieci często chorują,

© 2015 pediatraodpowiada.pl. Porady dla rodziców i opiekunów dzieci